Peter Giesen noemt in het artikel over de verkiezingen in een Duitse deelstaat de AfD “extreemrechts” (Volkskrant, 23/3, p. 5).
De recent weer opgelaaide discussie over het gebruik van die diskwalificerende term heeft mogelijk de redactie nog niet bereikt. Bij deze dring ik erop aan die discussie alsnog intern snel te gaan voeren. De NOS-redactie heeft dat wel reeds gedaan. Hun vernieuwde beleid is de extreme term voor nu niet te gebruiken voor de AfD.
Zie ook: https://nos.nl/l/2607321
De brief is, begrijpelijk, niet geplaatst. Doorgestuurd aan de ombudsvrouw in de hoop dat het ter redactie wordt voorgelegd.
Er kwam een reactie van Peter Giessen zelf:
Beste Peter van Lenth,
Dank voor uw mail.
U heeft gelijk: ik had de AfD in dit bericht niet extreem-rechts moeten noemen, omdat zij in Rijnland-Palts niet als extreemrechts wordt gezien door de Verfassungsschutz, zelfs niet als Verdachtsfall wordt aangemerkt.
Verder vind ik de aanduiding van partijen aan de uiterste rechterkant lastig. Je zou eigenlijk een term willen die op zichzelf niet controversieel is, zoals je ook over liberalen schrijft, zonder dat de term zelf een waardeoordeel uitdrukt.
Mede op aanraden van de historicus Robin te Slaa hanteren we een onderscheid tussen radicaal rechts (rechtse standpunten, maar democratisch) en extreem-rechts (ondemocratisch). In de praktijk is de scheidslijn niet altijd helder. Bovendien ontwikkelen partijen zich. Politici als Trump en Orbán begonnen radicaal-rechts, maar ondermijnen intussen de democratie in hun land.
Maar goed, wat de AfD betreft, heeft u gelijk als u zegt dat we gewoon de Duitse Verfassungsschutz en rechtspraak moeten volgen. In sommige deelstaten radicaal-rechts, in andere extreem-rechts, op federaal voorlopig radicaal-rechts.
Met vriendelijke groet,
Peter Giesen
Deutschlandkorrespondent/Kommentator
De Volkskrant (Niederlande)
Mijn reactie:
Beste Peter Giessen,
Verreweg de meeste Nederlanders hebben geen flauw benul van de opdelingen die binnen Duitsland gewoon zijn. Voor ons is er maar één ‘AfD’. Wel is er besef dat er verschillen bestaan tussen individuele leden van die partij. Ook wordt begrepen dat de partijtop wel of niet afstand nam van extreme leden. Als de partijtop dat niet deed, dan doet dat ertoe en is ‘guilty by association’ begrijpelijk. Neemt de partijtop wel met meel in de mond afstand, maar wordt er niet geroyeerd of, minimaal, gesanctioneerd of berispt, ook dan is guilty by association begrijpelijk. Verder niet.
Moeilijker is de definitie van extreem. Is het extreem om bij ons bijv. artikel 1 te willen veranderen via het parlement? Ik meen van niet. Alles wat via de parlementaire route gepoogd wordt kan niet extreem genoemd worden. Is het extreem om weleens dictatoriale dromen te hebben? Het denken staat vrij, maar het is dan natuurlijk voor ons allen goed opletten geblazen. Ik droom ook weleens van een verlicht dictatorschap. Om vervolgens wakker te schrikken van alle voorspelbare woede en vijandschap die ik over me heen zou krijgen van, in mijn ogen domme, mensen. Maar ook van een enkele juist veel slimmere, die dan terecht wijst op enige nadelen van mijn dictaten.🤔
Groet, Peter van Lenth
- Trans vrouw Van Leuven - 11 april 2026
- Zou - 10 april 2026
- Iran - 4 april 2026